Ile wynosi ślad węglowy człowieka i jak go obliczyć?

W ostatnich latach coraz częściej poruszany jest temat neutralności klimatycznej. Unia Europejska ogłosiła ambitny plan osiągnięcia takiego pułapu już w 2050 roku. Głównym czynnikiem, jaki trzeba obniżyć, żeby osiągnąć ten cel, jest ślad węglowy człowieka. Poza działaniami systemowymi także nasze codzienne decyzje mogą wpłynąć na poprawę jakości powietrza i całego środowiska naturalnego.

Co brać pod uwagę, licząc ślad węglowy człowieka?

Pojęcie śladu węglowego wprowadzono pod koniec ubiegłego wieku w Wielkiej Brytanii. To Brytyjczycy jako pierwsi zauważyli szkodliwy wpływ przemysłu i emitowanych przez ten sektor gazów cieplarnianych na zmiany klimatyczne. Choć początkowo obliczenia dotyczyły głównie produkcji, obecnie coraz częściej używa się określenia ślad węglowy człowieka. Co to oznacza?

Każdego dnia podejmujesz różne aktywności i dokonujesz rozmaitych wyborów. Niezależnie od tego, co robisz, w pewnym stopniu wpływasz na środowisko naturalne. Zużywasz zasoby, czyli surowce naturalne, paliwa kopalne, wodę czy żywność. Ślad węglowy człowieka to współczynnik, który można obliczyć, analizując ilość zużytych surowców i licząc objętość gazów cieplarniach emitowanych do atmosfery podczas ich produkcji, użytkowania i neutralizacji. To między innymi od twoich decyzji zależy, jaką wartość osiągnie ten współczynnik. Uwzględniając ślad węglowy produktu, łatwiej ocenisz, jak jego wytwarzanie wpływa na środowisko i jakie decyzje mogą ograniczyć emisje.

Ślad węglowy człowieka - ile wynosi?

W sieci dostępnych jest wiele poradników i kalkulatorów, które pozwalają obliczyć ślad węglowy człowieka. Biorą one pod uwagę miejsce zamieszkania, sposób ogrzewania budynku, rodzaj transportu, jakość urządzeń RTV i AGD, a nawet zakupy czy dietę. Choć wiele zależy od rejonu świata, w jakim mieszka dana osoba, łatwo można obliczyć średni ślad węglowy człowieka. Wynosi on około 10 ton gazów cieplarnianych emitowanych rocznie, z czego prawie 80% to CO2, a resztę stanowią pozostałe gazy cieplarniane.

Jak patrzeć na te dane?

Ślad węglowy człowieka ma nieco inne wartości w różnych rejonach świata. Jako przykład można wziąć naszych sąsiadów. W Niemczech ta wartość wynosi niespełna 8 ton, tymczasem w Rosji dochodzi do 16 ton na osobę. Mimo tych różnic nie można zapominać, że atmosfera otacza całą planetę i gazy w niej zawarte mieszają się ze sobą. Zatem ślad węglowy człowieka należy traktować jako średnią dla całej planety, a nie tylko wybranych osób, państw czy kontynentów.

Dlaczego warto kontrolować ślad węglowy człowieka?

Działalność człowieka wpływa na zmianę klimatu przynajmniej od tysięcy lat, jednak dopiero od XX wieku prowadzone są badania dotyczące tych zmian. W tym czasie emisja gazów cieplarnianych sprawiała, że średnia temperatura na Ziemi podniosła się o prawie 1 stopień Celsjusza. Doprowadziło to nie tylko do podniesienia poziomu mórz, ale także pogorszyło warunki naturalne dla roślin uznawanych za rdzenne. Ślad węglowy człowieka w bliskiej perspektywie może zatem prowadzić do nieodwracalnych zmian klimatu i samounicestwienia się naszego gatunku.

Ślad węglowy człowieka w przyszłości

Trzeba też wziąć pod uwagę liczbę mieszkańców i prognozy dotyczące jej wzrostu. Obecnie na Ziemi mieszka około 7 mln osób, a w 2050 roku ma być nas już ponad 9,5 miliarda. Jeśli średni ślad węglowy człowieka zostanie utrzymany na obecnym poziomie, ilość emitowanych gazów będzie o 35% wyższa, co jeszcze przyspieszy zmiany klimatyczne.

Jak ograniczyć ślad węglowy człowieka?

Istnieje wiele sposobów na to, jak ograniczyć ślad węglowy człowieka, a kilka z nich możesz wprowadzić w życie samodzielnie. Poprawa jakości ocieplenia domu doprowadzi do tego, że będziesz potrzebował mniej paliwa do jego ogrzewania, a także wyemitujesz mniej gazów cieplarnianych do atmosfery. Spore znaczenie będą miały nawyki:

• wybór opakowań wielorazowych zamiast jednorazówek;
• inwestycja w dobrej jakości produkty;
• niekupowanie przedmiotów, które są ci niepotrzebne.

W ten sposób ograniczysz produkcję na świecie, a zatem także pozyskiwanie zasobów naturalnych.

Może się wydawać, że ślad węglowy człowieka ma tak niewielki wpływ na zmiany klimatu, że nie warto się nim zajmować. Tymczasem zachowania mające na celu ograniczenie emisji CO2 i innych gazów często mają wpływ nie tylko na środowisko, ale także otoczenie. Sąsiedzi, konkurencyjne firmy czy współpracownicy z pewnością rozważą sensowność twoich działań, a przynajmniej część z nich zainspiruje się nimi. Zatem ograniczenie śladu węglowy człowieka może mieć znacznie większy efekt niż zmniejszenie własnej rocznej emisji.